Kwaliteit van leven
4 min

Het huttenbouwsyndroom

Column Publicatiedatum: 31 januari 2020

Herinneringen uit mijn jeugd onthullen tegenwoordig een steeds diepere laag. Want de lessen die ik in mijn volwassen leven leer, geven talloze parallellen weer. Neem bijvoorbeeld het hutten bouwen tijdens de kindervakantieweek.

Voor wie er niet bekend mee is schets ik kort de context.
Het is de zomer van 1994, de laatste week van de schoolvakantie. Internet, YouTube, smartphones, dat was er allemaal nog niet. Het is de tijd van gerafelde, afgeknipte spijkerbroeken en Mighty Ducks-petjes. Zoals ieder jaar organiseert de gemeente de zogeheten ‘kindervakantieweek’, een week vol activiteiten met als hoogtepunt (voor mij) het ‘hutten bouwen’ onderdeel. Hamers, spijkers, pallets, verf, minimale begeleiding, ongelukken en kleine groepjes kinderen die elkaar nauwelijks kennen. Heerlijk.

Kleine hutjes
Vanaf het moment dat het startschot klinkt, rennen we allemaal naar een grote hoop met sloophout en pallets. Pakken wat je pakken kan. “Mine! Mine! Mine!”, zoals in Disneys Pocahontas wordt gezongen. In principe een onschuldig kinderspel, hoewel het ook bijdraagt aan de angst om tekort te komen. Mensen draaien op patronen. Dat wat je aandacht geeft, groeit.

Het enige dat ik meekreeg is: de mooiste hut wint. En in het hoofd van iedere achtjarige jongen is de grootste hut de mooiste. Dus de strategie is duidelijk: niemand raakt ons hout aan en onze hut moet de grootste worden. Simpel. Valsspelen mag natuurlijk niet, maar een beetje sabotage kan geen kwaad. “Nee, wij hebben jullie hamer niet.” Het is een evenement dat samenhangt door verbrande nekken, bezwete shirts, ontelbaar veel splinters, ongestructureerde bouwprojecten en onveilige constructies. Zoals ik eerder al zei: heerlijk! Aan het eind is er maar één conclusie die er écht toe doet: “Mijn hut is groter dan de jouwe.”

De jury is nep
Wat me vijfentwintig jaar later opvalt is de misplaatste autoriteit van de zelfaangestelde jury. Het groepje vrijwilligers dat zichzelf ervaren genoeg acht om een eerlijk oordeel te vellen over de bouwwerken van kinderen, dat is de jury die bepaalt wie er heeft gewonnen. Wat de criteria exact zijn is onduidelijk, maar de ‘mooiste’ hut wint. En de grootste is de mooiste, dus wij moeten meer hebben dan de rest. Helder verhaal. De uitvoering van dit spel wordt gestuurd door de projectie van de volwassen betrokkenen.

Wat bedoel ik hiermee?

Wat ik hiermee bedoel is dat de organisatoren zelf hoogstwaarschijnlijk een klein leven leiden en een spel klein spelen. Hun diepgewortelde angst om tekort te komen wordt geprojecteerd op de jongere generatie. De jury is nep, want winnen in de ogen van de jury is winnen in een klein spel. Het grote spel ligt buiten het vizier van deze jury, want zij zien de opties die mogelijk zijn simpelweg niet.

Eén grote hut
Hoe indrukwekkend zou het zijn als een van de kinderen oprijst, de regels van de jury overstijgt en iedereen verenigt tot één groot bouwteam dat in competitie is met de rest van het land, niet met elkaar. Dan komt al het hout beschikbaar, alle materialen, alle verschillende kwaliteiten en alle manuren. Want: alleen ga je snel, samen kom je verder.

De jury zal het er in eerste instantie niet mee eens zijn. Maar stel je voor dat alle dorpen in het land die hutten bouwen gewoon de regels volgen. En plotseling is er één dorp dat de regels in de wind slaat en het spel naar het volgende niveau tilt. Alle kranten, alle nieuwsprogramma’s en alle talkshows hebben het over die enorme hut in Gilze-Rijen, gebouwd door een groep kinderen die hebben samengewerkt. Dat is winnen. Dat is groot. Dat is de start van het nieuwe spel waarin hutten bouwen geen lokale competitie, maar een landelijke competitie is. Zodat de kinderen kunnen zeggen: ‘Onze hut is de grootst mogelijke op dit moment. Volgend jaar gaan we nóg groter.’

Spelen om te winnen
De link met business is makkelijk gelegd. Alleen ga je snel, samen kom je verder. Het is een kwestie van ambitie. Hoe groot wil je het spel spelen? Wat is je ‘endgame’? En hoe rijk is je verbeelding?

Waar Henk Willems en zijn vader een groot probleem in hun bedrijf oplosten, zagen ze de mogelijkheid om anderen te helpen en daarmee hun eigen business op te schalen. Maak het nog groter en dan zie je dat we in Europa binnen onze landsgrenzen kleine hutten aan het bouwen zijn. Is het ondertussen niet tijd om samen één grote hut neer te zetten? Dan kunnen we daarna het volgende niveau ambiëren.

Ben je eigen jury. Maak je eigen regels. Het grootste goed voor de grootste groep mensen, wat dat ook mag zijn, is het grote spel.

Stel jezelf de volgende twee vragen:
1. Waar liggen de échte groeikansen in mijn omgeving?
2. Wie moet ik zijn als leider om het volgende niveau te bereiken?

Tekst: Jeremy van Bedijk
Advertentie
RealStories - Henk Willems
Bekijk: RealStories - aflevering 5 - Henk Willems